ABD: Diplomatik kanallar tamamen kapanmadı
ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, bölgedeki yoğun askeri hareketliliğe rağmen diplomatik kanalların hâlâ açık olduğuna dikkat çekti.
Hegseth, İran ile sağlanan ateşkesin “henüz tamamen bitmediğini” belirterek çatışmanın topyekûn bir savaşa dönüşmesini engellemeye çalıştıklarını söyledi. “Özgürlük Projesi” adı verilen operasyonun amacının İran’la savaşmak değil, küresel ticaret için kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiğini korumak olduğunu vurguladı.
ABD’nin hedefinin “gerilimi tırmandırmak değil, saldırıları durdurmak” olduğunu ifade eden Hegseth’in açıklamaları, İran tarafından doğrudan bir tehdit ve egemenlik ihlali olarak değerlendiriliyor.
Bölgedeki tablo, bir yandan füze saldırıları ve gemi batırmalar yaşanırken, diğer yandan resmi bir savaş ilanı yerine “kontrollü gerilim” stratejisinin izlendiğini gösteriyor.
Piyasalarda “belirsizlik fırtınası”
ABD’nin “Özgürlük Projesi” ile Hürmüz Boğazı’nı açık tutma çabası ve İran’ın “boğazı kapatma” hamlesi, küresel piyasalarda sert dalgalanmalara yol açıyor. 5 Mayıs 2026 itibarıyla tablo şöyle:
1. Petrol fiyatlarında tarihi zirveler
İran’ın ABD gemisini vurması ve BAE limanlarına saldırılar sonrası Brent petrol %4,5 artışla 123,39 dolar seviyesine çıktı.
Boğazdaki sevkiyatlar kriz öncesi seviyelerin %10’unun altına düştü; bu kesinti 1970’lerden bu yana en büyük arz daralması olarak değerlendiriliyor.
2. Finansal piyasalar ve güvenli liman arayışı
Küresel borsalarda jeopolitik riskler nedeniyle sert düşüşler yaşanıyor.
Artan enerji maliyetleri enflasyon endişelerini körüklüyor; merkez bankaları faiz artışına yöneliyor, küresel resesyon ihtimali güçleniyor.
Altına talep güvenli liman arayışıyla canlı kalırken, doların güçlenmesi dönemsel dalgalanmalara yol açıyor.
3. Bölgesel ekonomik çöküş
Körfez ülkelerinde gıda fiyatları %40 ile %120 arasında artış gösteriyor.
Jet yakıtı kıtlığı Avrupa başta olmak üzere havacılık sektörünü durma noktasına getirdi. (İLKHA)
